İş güvenliği uzmanının kalite ile imtihanı

Uzun süredir, sosyal medya hesaplarımdan bir çok defa bana gelen sorulardan birisine toplu olarak yanıt vermek istiyorum.

Soru şu: iş güvenliği uzmanıyım, kalite yönetim sistemleri konusunda eğitim almak işime yarar mı? Ya da ne işime yarar?

Net cevabım kesinlikle işinize yarar! Hem de çok!

Neden mi? Gelin 10 madde ile konuyu ele alalım.

1- Sistematik yaklaşım

Toplam kalite yaklaşımının temelinde sistem kurmak vardır. Kişilerden bağımsız olarak tüm çalışmaların sistematik biçimde yürütülmesi hedeflenir. Çünkü amaç hatasız olarak çalışmaların yürütülmesini sağlamaktır. Kalite yönetim sistemlerinin alt yapısı olan “Yüksek Seviyeli Yapı” iskeleti ve PUKÖ döngüsünün mantığını anladığınızda iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili yapacağınız tüm çalışmalarınızda uygulayabilir, çalışmalarınızı hatasız ve sistematik olarak gerçekleştirme yetkinlikleri ve bakış açısına sahip olabilirsiniz.

2- Hedef ve amaç belirlemede kullanılan methodlar

Amaç ve hedefin olmadığı her çalışma, kontrolsüz ve hata yapmaya açıktır. Gelişime kapalı olabilir. Size ve çalışmalarınıza, hatta çalıştığınız kurumun iş sağlığı ve güvenliği kültürünü geliştirmenize katkı sağlayacak olan “hedef ve amaç belirlemek” daha bilinçli ve yere sağlam basan çalışmalar yapmanıza destek olurken, kalite yönetim sistemleri size bu konuda nasıl yol izleyeceğiniz konusunda rehberlik yapar. Aynı zamanda üst yönetim ile birlikte bu çalışmayı yaptığınızda, bu konularda çok da istekli olmayan yöneticileri de işin içine çekip, oyunun bir parçası haline getirmiş olursunuz.

3- Çerçeve belirleme

Hedef ve amaçlara ulaşabilmek amacıyla gerekli çalışmaları yapabilmek için kontrol etme yeteneğinizi özgürleştiren tek şey sınırları yani çerçeveyi belirlemektir. İş sağlığı ve güvenliği kültürünü, sistemini nereye kuruyorsunuz? Sınırlarınız nelerdir? Yalnızca çalıştığınız firmadaki çalışanlara yönelik mi yoksa tedarikçilerinizi de kapsayan bir çalışma yapmak istiyorsunuz? Satış personellerinizin maruz kaldığı tehlikelerle ilgili işbirliği yapmanız gereken taraflar mı var? Yasal otoritelerin beklentilerini karşılarken yapılması gereken çalışmaları daha görünür hale mi getirmek istiyorsunuz? Bu gibi temel ve sıkıntılı konuları çerçevenizin içine koyup, sınırlarınızı belirleyip, yönetim ile paylaşarak onların da tabloya üstten bakmasına destek olmuş olursunuz.

4- Liderlik yapma ve yapılmasına destek olma

Çoğu iş güvenliği uzmanı, çalıştığı şirketlerde üst yönetimin kendilerine ve yapılan çalışmalara gerekli ve yeterli özeni göstermediğinden yakınır. Hatta tesiste çalışan kişilerin de kurallara uymadığından şikayet ederler. Oysa ki, kalite yönetim sistemi mantığını önce siz anlayıp, onlara aktardığınızda işler kolaylaşabiliyor. Bahsettiğim mantığın tam ortasında liderlik ve çalışan katılımı yer alır. Bu katılımın nasıl yapıldığını, üst yönetimin üstüne düşen liderlik kısmının daha somut olarak belirlenmesi nedeniyle sizin de onlardan olan beklentilerinizi daha kolay ve profesyonel biçimde aktarmanızı kolaylaştırır.

5- Operasyonel çalışmalara destek

6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili yönetmeliklerinde yapılması gereken çalışmalar belirtilmiş olsa da, İş Güvenliği Tüzüğü’nün yerini tutmuyor maalesef. Belki benimle aynı fikirde olanlar olacaktır, Tüzük bize daha somut veriler verirdi ve bizler bu konularda yaptığımız çalışmalarda sayısal verilere güvenerek çalışmalarımızı yapardık. Ancak güncellenen mevzuat ile, sayısal veriler kaldırılmış, yoruma açık bırakılmıştır. Kalite yönetim sistemlerinde bize anlatılan ise, bu yorumlamayı nasıl yapacağımızı ve daha da önemlisi yorumlamayı yaparken hangi temellere dayanarak yapmamız gerektiği konusunda bilinçli farkındalık yaratır.

6- İzleme, ölçme, değerlendirme

En başında da belirttiğim gibi, hedefsiz, kontrolsüz çalışmalarda başarısızlık yaşama şansımız yüksektir. Bu amaçla koymuş olduğumuz amaçlar ve belirlemiş olduğumu çerçevede yaptığımız çalışmaların izlenmesi, kontrol edilmesi, ölçülmesi ve değerlendirilmesi gerekir. Böylelikle yolunda gitmeyen çalışmaları, uygulamaları tespit edip, kanunda da belirtildiği gibi proaktif yaklaşım sergileyerek olaylar olmadan önce önlem almış oluruz. Ayrıca, değerlendirme basamağında yapacağınız çalışmaları üst yönetime nasıl sunacağınızı öğrenerek onları da işin içine dahil etme şansınız artar.

7- Sürekli iyileştirme

ISO 45001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi 2018 yılında güncellenerek son halini almıştır. Önceki versiyonu OHSAS 18001’di. Temel değişikliklerden birisi sürekli iyileştirme maddesidir. Mutlaka kanıt olmasını ister. Sürekli gelişimi hedefleyen yönetim sistemi, yapacağınız çalışmaları her defasında daha yukarı taşırken, sizin de mesleksel olarak bakış açınızı geliştirir. Yani, hem siz, hem iş güvenliği kültürü, hem çalışanlar gelişirken, hem de üst yönetimin bu konuya yaptığı yatırımların karşılığını görmeleri daha da fazla yapmaları için teşvik yaratmış olur.

8- Kendini geliştirme

Kalite ya da toplam kalite yaklaşımları bireysel olarak sizi çok etkileyeceğinden ve geliştireceğinden çok fazla eminim. Çünkü benim hayatımda öyle oldu. Hem özel hem de iş hayatımda yapacağım tüm yenilik ve süreklilik arz eden çalışmalarımda sistematik olarak yaklaştığımda sorunlara çözüm bulmak, krizleri yönetmek, işin içine çekmek istediğim kişilerle daha kolay iletişim kurmama yardımcı oldu. Yeni bir iş yerine başladığımda işlere nereden başlayacağımı bildiğim için kiminle ne zaman nasıl konuşarak onların sistemine kendimi dahil edebileceğimi de anlamama yardımcı oluyor.

9- Farklı bakış açısını kazanma

Çünkü, her sistem farklıdır. Her farklı disiplin size yeni pencereler açar, yeni dinamikler kazandırır. Dahil olduğunuz sistem yada işyerlerinin dinamiklerini anlamanızı, kendinizi ifade etme biçiminizi, empati yapabilme yetisi ile birlikte nerde durup nerde hamle yapmanız gerektiği konusunda muhakeme yeteneğinizi geliştireceğinden eminim.

10- İletişim

İş güvenliği uzmanlarının günlük iş hayatının %70’ten fazlasını iletişim oluşturur. Çünkü yasal olarak sorumlusu olduğu konulara çalışanların uymasını isterken, üst yönetim tarafından desteklenmek ister. Bunun için iletişim dili çok önemlidir. Duygusal yaklaşıp, sorunları büyütmenize engel olabilecek tek şey sorunları kişisel olarak algılamamak yani sistematik yaklaşmak gerekir. Kalite yönetim sistemleri size bu konuda destek olacak bakış açısı ve gücü vereceğinden şüpheniz olmasın.

11- Kariyer geleceği

Kalite konularında da kendinizi geliştirdiğinizde, kolunuza bir bilezik daha takmış olursunuz. Ancak nolur bu işe sertifika gözüyle bakmayın. Bu şekilde baktığınızda hiçbir işe yarayacağını düşünmüyorum. Bana gelen sorular genelde hep bu yönde oluyor. Sertifika ne işime yarayacak? Akreditasyon var mı? Tüm bu zihinsel sorularınıza cevabım evet. Sertifika işe yarar, evet. Akreditasyon var, evet. Ama eğer siz eğer kendinize ve iş yapış şeklinize bir şey katmadıysanız yapacağınız iş görüşmelerinde yada yaptığınız tüm çalışmalarda bu kendini gösterir. Ben bilgisi olmadığı halde yalnızca sertifikası var diye işe alınan birisini hiç duymadım. Alındıysa da, başarılı olabileceğini sanmıyorum.

Şimdi bence sizin bir de kendinize sormanız gereken birkaç soru var;

Gerçekten iş sağlığı ve güvenliği konularında çalışmak beni mutlu ediyor mu?

Ve

Çalışmalarımı farklı disiplinlerle birlikte zenginleştirerek, kendimi bu konuda geliştirmek istiyor muyum?

Yanıtlarınızı kalbinizden vermeniz ve seçtiğiniz yoldan ilerlemeniz dileği ile.

Sevgiler.

Whatsapp